{"id":106,"date":"2019-12-11T15:15:54","date_gmt":"2019-12-11T14:15:54","guid":{"rendered":"https:\/\/festiwale.zakopane.pl\/festiwal-koled\/?page_id=106"},"modified":"2019-12-12T20:11:16","modified_gmt":"2019-12-12T19:11:16","slug":"historia","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/archiwum.festiwale.zakopane.pl\/przeglad-filmow-o-sztuce\/o-festiwalu\/historia\/","title":{"rendered":"Historia"},"content":{"rendered":"<p>Stanis\u0142aw Ignacy Witkiewicz pisa\u0142:<\/p>\n<p><i>&#8222;Wszystko, co si\u0119 gdziekolwiek w Polsce dzieje, odbija si\u0119 w Zakopanem.\u201d<\/i><\/p>\n<p>Zakopane od przesz\u0142o stu lat odgrywa w polskiej kulturze donios\u0142\u0105 rol\u0119. Specyficzna atmosfera Zakopanego spowodowa\u0142a zapewne, \u017ce w 1968 zago\u015bci\u0142 pod Giewontem Przegl\u0105d Film\u00f3w o Sztuce. Inicjatorami Przegl\u0105du byli Grzegorz Dubowski i W\u0142adys\u0142aw Hasior. Pierwszy przegl\u0105d odby\u0142 si\u0119 w marcu 1968 roku. Towarzyszy\u0142 \u201e2 Salonowi Lutowemu 68\u201d (po\u015bwi\u0119conemu grafice og\u00f3lnopolskiej) oraz \u201e 3 Salonowi Marcowemu 68\u201d, na kt\u00f3rym wystawia\u0142o dziewi\u0119ciu najwybitniejszych malarzy polskich od Brzozowskiego, Nowosielskiego, Gierowskiego, Stajudy poczynaj\u0105c, na Bere\u017anickim, Buckim, Ha\u0142asie, Walochu ko\u0144cz\u0105c. Stanowi\u0142 konfrontacj\u0119 dokona\u0144 autor\u00f3w film\u00f3w o sztuce, a zarazem inspirowa\u0142 \u015brodowisko. Zakopia\u0144skie Przegl\u0105dy gromadzi\u0142y artyst\u00f3w, krytyk\u00f3w, historyk\u00f3w sztuki, dziennikarzy, najwa\u017cniejszych malarzy, rze\u017abiarzy, grafik\u00f3w, a tak\u017ce kierownik\u00f3w galerii i muze\u00f3w. By\u0142y tak\u017ce miejscem gor\u0105cych dyskusji. R\u00f3\u017cne by\u0142y koleje losu Przegl\u0105du. Pocz\u0105tkowo zainteresowani mi\u0142o\u015bnicy tego gatunku filmowego spotykali si\u0119 co roku. Od 1976 roku spotkania odbywa\u0142y si\u0119 ju\u017c co dwa lata. Nawet wprowadzenie stanu wojennego nie przeszkodzi\u0142o, aby w roku 1982 odby\u0142 si\u0119 XII Przegl\u0105d Film\u00f3w o Sztuce. Ostatnia edycja pod auspicjami CWF odby\u0142a si\u0119 w roku 1988. Zamyka\u0142a pewn\u0105 epok\u0119 w dziejach naszej kultury.<\/p>\n<p>\u201e<i>Przez lata Przegl\u0105dy trwale zaznaczy\u0142y swoja obecno\u015b\u0107 na mapie kulturalnej kraju, pozyska\u0142y grono licznych sympatyk\u00f3w i przyjaci\u00f3\u0142, by\u0142y miejscem wielu znacz\u0105cych wydarze\u0144 artystycznych, prowokacji tw\u00f3rczych, skandali towarzyskich. Powsta\u0142y w czasach, gdy trend likwidacyjny ogarn\u0105\u0142 wi\u0119kszo\u015b\u0107 tego typu imprez. G\u0142\u00f3wnym powodem by\u0142 oczywi\u015bcie brak pieni\u0119dzy\u2026\u201d<\/i><\/p>\n<p>Tak pisa\u0142 w artykule \u201e W poszukiwaniu straconej formu\u0142y\u201d Jerzy Armata w pa\u017adziernikowym \u201ePi\u015bmie stowarzyszenia Autor\u00f3w Polskich w Krakowie\u201d, wydanym z okazji Zakopia\u0144skich Prezentacji Artystycznych w 1991 roku. By\u0142a to w\u00f3wczas jednorazowa pr\u00f3ba reaktywowania Przegl\u0105du , znowu przy wsp\u00f3\u0142udziale Grzegorza Dubowskiego. Andrzej Dziuk ze swoim Zespo\u0142em Teatru Witkacego wzi\u0105\u0142 na siebie stron\u0119 organizacyjn\u0105. Has\u0142o wiod\u0105ce ca\u0142ego przedsi\u0119wzi\u0119cia brzmia\u0142o \u201eKoniec wieku\u201d. W\u0142adys\u0142aw Hasior ufundowa\u0142 g\u0142\u00f3wna nagrod\u0119 w postaci jednego ze swoich sztandar\u00f3w. Przez sze\u015b\u0107 dni publiczno\u015b\u0107 obejrza\u0142a ponad pi\u0119\u0107dziesi\u0105t film\u00f3w uczestnicz\u0105cych w konkursie i prezentowanych na pokazach retrospektywnych. Pokazom towarzyszy\u0142y spektakle teatralne, wystawy malarstwa i nie ko\u0144cz\u0105ce si\u0119 dyskusje o sztuce \u201eKo\u0144ca wieku\u201d. Niestety by\u0142 to koniec Przegl\u0105du Film\u00f3w o sztuce. Przez cztery lata nic si\u0119 nie dzia\u0142o. I kiedy ju\u017c wielu pochowa\u0142o imprez\u0119, Przegl\u0105d powsta\u0142 jak Feniks z popio\u0142\u00f3w \u2013 napisa\u0142 jeden z dziennikarzy zakopia\u0144skich. Ide\u0119 przegl\u0105d\u00f3w filmowych w latach 1995 \u2013 1996 przywr\u00f3ci\u0142a do \u017cycia Telewizja Polonia. Przez dwa miesi\u0105ce, dwa razy w tygodniu na antenie Telewizji Polonia pokazano ok. trzydziestu film\u00f3w zrealizowanych w tamtych latach oraz te, kt\u00f3re wyr\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 kiedy\u015b na Zakopia\u0144skich Przegl\u0105dach. Dzi\u0119ki telewizji Przegl\u0105d przesta\u0142 by\u0107 imprez\u0105 zamkni\u0119t\u0105 , sta\u0142 si\u0119 wydarzeniem publicznym, bo na filmy g\u0142osowali r\u00f3wnie\u017c widzowie. Fina\u0142y Przegl\u0105du odbywa\u0142y si\u0119 zgodnie z tradycj\u0105 w Zakopanem. Publiczne pokazy mia\u0142y miejsce w Galerii W\u0142adys\u0142awa Hasiora i kinie Giewont. Jury, w kt\u00f3rym zasiada\u0142y wybitne osobisto\u015bci naszego \u017cycia artystycznego przyznawa\u0142o Grand Prix, Telewizja Polonia nadawa\u0142a obszerne relacje z tego wydarzenia i transmitowa\u0142a bezpo\u015brednio uroczysto\u015b\u0107 wr\u0119czania nagr\u00f3d. Filmy i programy o sztuce powstaj\u0105 nadal, ale emitowane w programach edukacyjnych lub na antenie TVP Kultura przemykaj\u0105 nie zauwa\u017cone. Film o sztuce nale\u017cy do trudnych gatunk\u00f3w. Profesor Jacoby m\u00f3wi\u0142, \u017ce winien:<\/p>\n<p>\u201e\u00a0<i>\u0142\u0105czy\u0107 tw\u00f3rczo\u015b\u0107 prezentowanego artysty z inwencj\u0105 re\u017cysera i operatora\u201d<\/i><\/p>\n<p>Mo\u017cna \u015bmia\u0142o powiedzie\u0107, \u017ce Przegl\u0105d wp\u0142yn\u0105\u0142 niezwykle pozytywnie na kszta\u0142t film\u00f3w i program\u00f3w telewizyjnych \u2013 walczy\u0142 ze stereotypami, wspiera\u0142 nowe propozycje. Jest to argument przemawiaj\u0105cy nie tylko za przywr\u00f3ceniem ale i kontynuowaniem Przegl\u0105d\u00f3w Filmowych o Sztuce. \u017beby znowu ka\u017cdego roku ci\u0105gn\u0119\u0142y pod Giewont zast\u0119py tw\u00f3rc\u00f3w, krytyk\u00f3w, historyk\u00f3w sztuki, dziennikarzy i tych najwa\u017cniejszych &#8211; bohater\u00f3w filmowych. Chodzi o to by Zakopane nie by\u0142o jedynie miejscem, scenografi\u0105 dla samego Przegl\u0105du Film\u00f3w o Sztuce. Powinno w nim aktywnie uczestniczy\u0107 , wzbogacaj\u0105c go wystawy, koncerty i dyskusje. Po dwudziestu latach przerwy w 2016\u00a0roku Zakopia\u0144skie Centrum Kultury reaktywowa\u0142o legendarny Przegl\u0105d Film\u00f3w o Sztuce.<\/p>\n<p>Przez trzy dni pod Giewontem publiczno\u015b\u0107 zobaczy\u0142a filmy o zakopia\u0144skich artystach takich jak W\u0142adys\u0142aw Hasior, Tadeusz Brzozowski, Antoni Kenar czy Grzegorz Pecuch. Go\u015bciem specjalnym wydarzenia by\u0142 Lech Majewski, kt\u00f3ry prezentowa\u0142 sw\u00f3j film \u201eM\u0142yn i krzy\u017c \u201d, a po projekcji widzowie mieli okazj\u0119 uczestniczy\u0107 w spotkaniu z re\u017cyserem, kt\u00f3re poprowadzi\u0142 Jerzy Armata. Re\u017cyser stworzy\u0142 dzi\u0119ki nowatorskim technologiom unikalny film. Pracowa\u0142 nad nim trzy lata i twierdzi \u017ce:<\/p>\n<p>\u201e<i>Praca nad nim mo\u017ce by\u0107 por\u00f3wnana do tkania ogromnego cyfrowego gobelinu zbudowanego z wielowarstwowych perspektyw, zjawisk atmosferycznych i ludzi\u201d.<\/i><\/p>\n<p>M\u0142odzi pasjonaci dziesi\u0105tej muzy mieli okazj\u0119 zg\u0142\u0119bi\u0107 tajniki pracy za kamer\u0105 podczas warsztat\u00f3w filmowych. A wszystko pod czujnym okiem operator\u00f3w filmowych i wyk\u0142adowc\u00f3w \u0142\u00f3dzkiej Szko\u0142y Filmowej Zbigniewa Wich\u0142acza i J\u00f3zefa Romasza. Imprez\u0119 zako\u0144czy\u0142 koncert muzyki filmowej Krzesimira D\u0119bskiego. Ubieg\u0142oricz\u0105\u00a0specjaln\u0105 edycj\u0119 Przegl\u0105du o Sztuce w Zakopanem organizatorzy dedykowali Andrzejowi Wajdzie (in memoriam) oraz polskiej animacji \u015bwi\u0119tuj\u0105cej w tym roku swoje siedemdziesi\u0119ciolecie. Imprez\u0119 zainaugurowa\u0142 ostatni film zmar\u0142ego w tym roku Andrzeja Wajdy \u201ePowidoki\u201d. Polsk\u0105 animacj\u0119 reprezentowa\u0142y filmy trzech animator\u00f3w: Mariusza Wilczy\u0144skiego , Daniela Szczechury i Witolda Giersza. Na zako\u0144czenie odby\u0142 si\u0119 pokaz specjalny\u00a0<strong>70 LAT POLSKIEJ ANIMACJI \u2013 \u201eTOP 10\u201d wg JERZEGO ARMATY.<\/strong>\u00a0Ostatnim dniem by\u0142o spotkanie z tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 Andrzeja Wajdy zatytu\u0142owane\u00a0<strong>WAJDA MNIEJ ZNANY<\/strong>\u00a0. Jednak wszyscy, kt\u00f3rzy oczekiwali kolejnej prezentacji film\u00f3w fabularnych mistrza, mogli poczu\u0107 si\u0119 rozczarowani. Ot\u00f3\u017c re\u017cyser ma na swoim koncie r\u00f3wnie\u017c filmy o sztuce. Przegl\u0105d by\u0142 na pewno w\u0142a\u015bciwym miejscem do zaprezentowania tej mnie znanej tw\u00f3rczo\u015bci artysty. Wszystkie prezentacje filmowe poprzedzi\u0142o s\u0142owo wst\u0119pne znakomitego krytyka filmowego Jerzego Armaty. Nawi\u0105zuj\u0105c do tradycji organizatorzy przegl\u0105du zaplanowali\u00a0kolejn\u0105 edycj\u0119 wydarzenia\u00a0 na wiosn\u0119\u00a02018\u00a0roku i powr\u00f3t do formu\u0142y konkursowej. Jury wy\u0142oni najlepszy film, a widzowie podczas pokaz\u00f3w konkursowych zapoznaj\u0105 si\u0119 z najnowszymi filmami tego gatunku. Nawi\u0105zuj\u0105c do s\u0142\u00f3w Witkacego, kt\u00f3ry twierdzi, \u017ce:<\/p>\n<p>\u201e<i>Zakopane trwa\u0107 b\u0119dzie dalej\u2026.\u201d<\/i><\/p>\n<p>niech Przegl\u0105d Film\u00f3w o Sztuce te\u017c trwa dalej i niech tak pozostanie!<\/p>\n<p>Autor:\u00a0Urszula Dubowska<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Stanis\u0142aw Ignacy Witkiewicz pisa\u0142: &#8222;Wszystko, co si\u0119 gdziekolwiek w Polsce dzieje, odbija si\u0119 w Zakopanem.\u201d [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":104,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/archiwum.festiwale.zakopane.pl\/przeglad-filmow-o-sztuce\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/106"}],"collection":[{"href":"http:\/\/archiwum.festiwale.zakopane.pl\/przeglad-filmow-o-sztuce\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/archiwum.festiwale.zakopane.pl\/przeglad-filmow-o-sztuce\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/archiwum.festiwale.zakopane.pl\/przeglad-filmow-o-sztuce\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/archiwum.festiwale.zakopane.pl\/przeglad-filmow-o-sztuce\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=106"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/archiwum.festiwale.zakopane.pl\/przeglad-filmow-o-sztuce\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/106\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":187,"href":"http:\/\/archiwum.festiwale.zakopane.pl\/przeglad-filmow-o-sztuce\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/106\/revisions\/187"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/archiwum.festiwale.zakopane.pl\/przeglad-filmow-o-sztuce\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/104"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/archiwum.festiwale.zakopane.pl\/przeglad-filmow-o-sztuce\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=106"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}